Ana içeriğe atla

Begonvil Fidanı

Begonvil (gelinduvağı), Brezilya kökenli, dikenli, sıcak sever bir tırmanıcıdır; Akdeniz kıyısında duvar, çardak ve çit üstünde, soğuk yörelerde ise saksıda yetişir. Bu rehber, Millî Eğitim Bakanlığı modüllerine, Meteoroloji Genel Müdürlüğü dayanıklılık tablosuna, Ankara Üniversitesi ders notuna ve hakemli çelik çalışmalarına dayanarak begonvil fidanının nasıl tanınacağını, nereye uyduğunu, nasıl alınıp dikileceğini ve hangi belgelerle satıldığını anlatır.

Begonvil nedir, peyzajda ne işe yarar

Begonvil, halk arasında gelinduvağı ya da düğün çiçeği diye de anılır; bilimsel adı Bougainvillea’dır. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi’nde yayımlanan 2025 tarihli makale, bitkinin ait olduğu Nyctaginaceae familyasının 300-400 türü ve yaklaşık 30 cinsi olduğunu, Bougainvillea cinsinin ise 14 tür içerdiğini yazar. Aynı makale begonvili tropik ve subtropik bir süs bitkisi olarak tanıtır ve serin iklimlerde yazın kapta yetiştirildiğini belirtir. Ankara Üniversitesi ders notu begonvili Brezilya kökenli, her dem yeşil yapraklı bir bitki olarak anlatır.

Millî Eğitim Bakanlığı Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler modülü, anavatanı Brezilya olan ve Akdeniz Bölgesi’nde yaygın yetiştirilen gelin duvağının (Bougainvillea spectabilis) sert, eğri dikenleriyle tırmandığını söyler. Dış Mekân Bitkileri modülü ise gelin duvağını, telefon ya da elektrik direği gibi sönük yapıları, çardakların üst kısmını ve görüntüsü hoş olmayan çitleri sardırmak için kullanılan sarılıcı bitkiler arasında gösterir. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü ise begonvili, boyu 2 metreyi geçmeyen çalıların örnekleri arasında sayar. Yani aynı bitki, kullanıma göre çalı, duvar sarmaşığı ya da saksı bitkisi olarak satılabilir.

Makale üç grup tanıtır. B. glabra, parlak eliptik yapraklı, kısa ve kıvrık dikenli, her dem yeşil bir tırmanıcıdır. B. spectabilis, yapışkan gövde ve yapraklı, güçlü gelişen, büyük ve eğri dikenli türdür. B. x buttiana melezleri koyu pembe ya da kırmızı renkli brakteler taşır, dikenleri kısa ve düzdür, açık büyür; bu yüzden düzenli budama ister ve yılda ortalama birkaç kez çiçek açar. Renkli kısımlar gerçek çiçek değil, çiçeği saran brakteler olarak anlatılır; çiçeğin kendisi krem-beyaz renklidir. Metre cinsinden olgun boy ve çiçeklenme ayı okuduğumuz kaynaklarda yazılı değildir; bu iki bilgiyi ilandaki çeşit adıyla fidancıdan isteyin.

Kaynak: Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534 · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Süs Bitkileri Yetiştiriciliği, açık ders notu (çim ve yer örtücü bitkiler; çelikle çoğaltma bölümleri) · https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/131279/mod_resource/content/0/s%C3%BCs%20bitkileri.pdf · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Bahçecilik: Dış Mekân Bitkileri, öğrenme modülü (Ankara, 2007; peyzajda sarılıcı bitki kullanımı bölümü) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/D%C4%B1%C5%9F%20Mek%C3%A2n%20Bitkileri.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf

Nereye uyar: soğuk, ışık ve toprak

Kritik sınır kış soğuğudur. Ankara Üniversitesi ders notu begonvilin donlara duyarlı olduğunu, güneşli ılıman yerleri sevdiğini ve ışıklı yerlerde yetiştiğini yazar. Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün dayanıklılık tablosunda Bougainvillea spectabilis 10a bölgesinde yer alır. Aynı sayfanın açıklaması bölgeleri 5 °F’lık (2,8 °C) alt bölgeler olarak tanımlar ve Türkiye’de ölçüm yapılan en sıcak yer olarak Antalya’nın Kaş ilçesini (ortalama en düşük sıcaklık 3,1 °C) 10b bölgesinde gösterir; en soğuk örnek Ağrı’dır (-32 °C, 4a). Yani begonvil, tablodaki en sıcak kuşaklara yakın bir bitkidir. Kaynaklarda begonvil için derece cinsinden bir ölüm sıcaklığı yazılı değildir; bu eşiği yalnızca bölge numarası olarak veriyoruz.

Tekirdağ makalesi, begonvilin serin iklimlerde yazın kapta yetiştirildiğini, kışın içeri alınabildiğini ya da her yıl yeniden dikilebildiğini belirtir. Bu, iç bölgelerde saksıda kışlatmanın bilimsel dayanağıdır. Makale ayrıca kentleşme, peyzaj bahçeciliği, kirliliğe ve kuraklığa dayanıklılık ve kolay bakımın bitkinin yaygınlaşmasındaki nedenler olduğunu aktarır.

Işık isteği için Millî Eğitim Bakanlığı modülü, güzel çiçek açan sarılıcı türlerin yüksek ışığa ihtiyaç duyduğunu yazar. Toprak için Ankara notu nemli ve iyi drenajlı toprağı, Alata broşürü ise dış mekân bitkilerinde iyi drenajı, yani verilen fazla suyun akıp gitmesini şart koşar. Tuz ve kireç toleransı ile toprak pH değeri okuduğumuz kaynaklarda yoktur; bu konuda il tarım ve orman müdürlüğüne danışın.

Begonvil için kaynaklarda okunan iklim bilgisi
SoğukDonlara duyarlı (Ankara ders notu); MGM tablosunda B. spectabilis bölge 10a
IşıkGüneşli, ışıklı yer; çiçekli sarılıcılar yüksek ışık ister
ToprakNemli, iyi drenajlı
Serin iklimdeYazın kapta yetiştirilir; kışlatılır ya da yıllık dikilir (Tekirdağ makalesi)

Kaynak: Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Süs Bitkileri Yetiştiriciliği, açık ders notu (çim ve yer örtücü bitkiler; çelikle çoğaltma bölümleri) · https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/131279/mod_resource/content/0/s%C3%BCs%20bitkileri.pdf · Meteoroloji Genel Müdürlüğü · Bitki Soğuğa ve Sıcağa Dayanıklılık, örnek bitki adları tablosu (Bougainvillea spectabilis: bölge 10a) · https://www.mgm.gov.tr/tarim/bitki-soguga-ve-sicaga-dayaniklilik.aspx?g=b · Meteoroloji Genel Müdürlüğü · Bitki Soğuğa ve Sıcağa Dayanıklılık, açıklama bölümü (bölge ölçeği; Ağrı 4a, Kaş 10b) · https://www.mgm.gov.tr/tarim/bitki-soguga-ve-sicaga-dayaniklilik.aspx?g=a · Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534 · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf

Fidan nasıl alınır: çoğaltma, kök, mevsim

Begonvil fidanı çoğunlukla çelikle üretilir. Ankara Üniversitesi ders notu daldırma, kök çeliği ve gövde çeliğini sayar. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi’ndeki 1989 tarihli çalışma, Akdeniz Bölgesi’nde yetişen üç türün sert odun çeliklerini ayın her ilk haftasında dikmiş; cam serada şubatta alınan çeliklerde üç türde de yüzde 100 köklenme, açık alanda ise en yüksek köklenmenin mayısta mor gelinduvağında yüzde 40 olduğunu bildirmiştir. Tekirdağ makalesinde çelikler 2 yaşlı dallardan, 20 cm boyunda ve 10-12 gözlü hazırlanmış, şubata kadar nemli bezle soğuk depoda bekletilmiştir; yüzde 100 torf ortamında köklenme oranı en yüksek bulunmuş, B. x buttiana en çok kök ve en uzun sürgünü vermiştir.

Satıcıya sorulacaklar: tür ya da melez adı (glabra, spectabilis, x buttiana), çelikten mi daldırmadan mı üretildiği, kaç yaşında olduğu ve tüp ya da saksının hacmi. Millî Eğitim Bakanlığı modülü sarılıcı ve tırmanıcı türlerde kaplı fidan materyalinin esas olduğunu yazar; bu nedenle her mevsim dikilebilirler. Fidan boyu ve saksı litresi için okuduğumuz kaynaklarda standart bir ölçü yoktur; ilanda cm ve litre yazılmalıdır.

Kök kontrolü için kaynaklarda özel bir test tarifi yoktur. Modül kaplı fidan istediği için kökün saksıyı doldurduğundan, kök boğazında çürük bulunmadığından ve sürgünlerin destek çubuğuna bağlı olduğundan emin olun. Süs bitkisi fidanı üreticisinin belgeli olması ve etiketlenmesi için belge bölümüne bakın.

Kaynak: Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Süs Bitkileri Yetiştiriciliği, açık ders notu (çim ve yer örtücü bitkiler; çelikle çoğaltma bölümleri) · https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/131279/mod_resource/content/0/s%C3%BCs%20bitkileri.pdf · Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2(2), s. 23–31, 1989 · Akdeniz Bölgesi’nde yetişen üç gelinduvağı türünde sert odun çeliği ile çoğaltma, aylara göre köklenme (özet) · https://dergipark.org.tr/tr/pub/akdenizfderg/issue/36741/418686 · Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534 · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · T.C. Resmî Gazete · 30 Nisan 2015 tarihli ve 29342 sayılı sayı · Süs Bitkileri ve Çoğaltım Materyallerinin Üretimi ve Pazarlamasına Dair Yönetmelik (madde 4-7 okundu) · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2015/04/20150430-7.htm

Dikim: zaman, çukur, destek

Zaman: Millî Eğitim Bakanlığı modülüne göre kaplı sarılıcı fidanlar her mevsim dikilebilir, en uygun dönem kış sonu ile erken ilkbahardır. Alata broşürü dış mekân bitkilerinde dikimin yaprak dökümünden bir hafta sonra başlayıp nisan ortasına kadar sürdüğünü, kışın toprak elverişliyse dikim yapılabildiğini yazar. Begonvil donlara duyarlı olduğundan (Ankara notu), don riski olan yerlerde dikimi don tehlikesi geçtikten sonraya bırakmak bizim çıkarımımızdır; kaynakta begonvile özel dikim tarihi yoktur.

Çukur ve destek: modüle göre dikim öncesi en az 50 cm derinlikte toprak işlenir; kireç, taş ve beton artığı temizlenir. Çukur 50 x 50 x 50 cm açılır ve duvar gibi tırmanılacak yüzeyden 20-30 cm uzakta olur. Ağır toprakta drenaj önlemi alınır, çukur bitkisel toprak, kum ve kompost karışımıyla doldurulur, sulama çanağı yapılır. Fidan kök boğazından itibaren gövdesinin 8-10 cm’lik kısmı toprakta kalacak biçimde derin dikilir. Duvarda metal, ahşap ya da plastik destek, duvardan 5-10 cm açıklıkla dikimden önce monte edilir; sürgünler rafya gibi yumuşak bağlarla yelpaze biçiminde bağlanır. Dikimden hemen sonra can suyu verilir, oluşan boşluklar doldurulur (Alata).

Aralık: sarılıcı türler geniş yüzeylerde 1-3 m arayla dikilir ve dikimden önce dipten yeni sürgün vermeleri için kısaltma budaması yapılır. Modül, tırmanıcı fidanlarda yalnızca yeni sürgünlerin tutunduğunu, dikimden yaklaşık 2 yıl sonra bile bağlama gerektiğini ekler. Çit olarak metreye kaç adet dikileceği okuduğumuz kaynaklarda yazılı değildir.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Süs Bitkileri Yetiştiriciliği, açık ders notu (çim ve yer örtücü bitkiler; çelikle çoğaltma bölümleri) · https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/131279/mod_resource/content/0/s%C3%BCs%20bitkileri.pdf

Bakım: sulama, gübre, budama, kış

Sulama: Millî Eğitim Bakanlığı modülüne göre sarılıcı ve tırmanıcı türler kanaatkârdır, ama uzun süre susuzluğa dayanamaz; yeni dikilen fidelerin düzenli sulanması istenen forma ulaşmaları için gereklidir. Tomurcuklanma başlayınca, özellikle çiçekli türlerde sulama azaltılmalıdır; bu dönemde gereğinden fazla su çiçeklerin açmadan dökülmesine yol açar. Günün sıcak saatlerinde sulanmaz. Gübreleme için kaynakların genel ilkesi, Alata broşüründe olduğu gibi, gübrenin sulama suyuyla düzenli verilmesi ve aşırı gübrenin kökleri yakmasıdır; miktar bu rehberde yazılmamıştır, toprak analizine göre uzmana danışın.

Budama: Tekirdağ makalesi B. x buttiana melezlerinin açık büyüdüğünü ve bodur kalması için düzenli kesim istediğini söyler. Millî Eğitim Bakanlığı’nın süs çalıları modülü genel kuralı verir: çiçek tomurcukları eski dallarda oluşan türlerde kış sonunda budama tomurcukları da alır ve çiçeklenmeyi engeller; bu yüzden budama çiçeklenmeden hemen sonra yapılır. Begonvil için ay ay budama takvimini okuduğumuz kaynaklarda bulamadık; bu nedenle genel kural dışında tarih vermiyoruz. Sarılıcı modülü kaldırım ve çit boyunca sarılıcıların hacmini kontrol etmek için uçlarından yılda birkaç kez budandığını söyler.

Kışa hazırlık: Tekirdağ makalesine göre serin iklimlerde begonvil yazın kapta yetiştirilir ve kışın içeri alınabilir. Hastalık ve zararlı adı olarak okuduğumuz kaynaklarda begonvile özel bir liste yoktur; bu başlıkta ad vermiyoruz.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534 · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Süs Çalıları, öğrenme modülü (Ankara, 2016; budama bölümü) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/S%C3%BCs%20%C3%87al%C4%B1lar%C4%B1.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf

Dikkat: diken, don, yanlış ad

Dikenlidir. Millî Eğitim Bakanlığı modülü gelin duvağının sert, eğri dikenleriyle tırmandığını yazar; Tekirdağ makalesi B. glabra’da kısa ve kıvrık, B. spectabilis’te büyük ve eğri, B. x buttiana’da kısa ve düz diken olduğunu belirtir. Çocukların geçtiği dar yol kenarlarında ya da kapı önünde dikim yerini seçerken bunu hesaba katın.

Donlara duyarlıdır; açık alanda kışı geçiremeyen yörelerde saksıda tutulmalıdır (Ankara notu, Tekirdağ makalesi). Zehirlilik, alerji ve istilacılık konusunda okuduğumuz kaynaklarda begonvil için bir uyarı bulunmadı; bu, riskin olmadığı anlamına gelmez, yalnızca okunmadığı anlamına gelir.

Ad karışıklığı da risktir: ilanda “begonvil”, “gelinduvağı” ve “düğün çiçeği” aynı cins için kullanılır; Ankara notu B. glabra, Millî Eğitim Bakanlığı modülü B. spectabilis adını verir. İlanda Latince tür ya da melez adı ve renk adı istenmelidir.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534 · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Süs Bitkileri Yetiştiriciliği, açık ders notu (çim ve yer örtücü bitkiler; çelikle çoğaltma bölümleri) · https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/131279/mod_resource/content/0/s%C3%BCs%20bitkileri.pdf

Peyzaj ve süs bitkisi pazarı

Begonvile özel resmî üretim ya da ihracat verisi okuduğumuz kaynaklarda yoktur. Süs bitkileri toplamı için Antalya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün 2025 tarihli sunumu şu rakamları verir: Türkiye’nin 2024 yılında 141 milyon dolar olan süs bitkileri ihracatının 58 milyon doları (yüzde 41) Antalya’dan yapılmıştır. Aynı sunum, Antalya’da 2024’te üretilen yaklaşık 820 milyon adet süs bitkisinin yüzde 76’sının dış pazarda değerlendirildiğini, Antalya’nın süs bitkisi ihracatının yüzde 85’inin kesme çiçekten oluştuğunu yazar.

Bu rakamlar kesme çiçek ağırlıklıdır; begonvil gibi dış mekân peyzaj fidanının payı ayrıca verilmemiştir. Türkiye İstatistik Kurumu’nun süs bitkileri üretim bülteni bu çalışma için açılamadı; rakam yazılmamıştır. Alata broşürü dış mekân süs bitkilerinin çoğunun plastik saksı ve torbada yetiştirildiğini belirtir; yani pazardaki birim çoğunlukla saksılı fidandır.

Kaynak: Antalya Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü · İl tarım sunumu 2025 (Türkiye’nin 2024 süs bitkisi ihracatı ve Antalya süs bitkisi üretimi sayfaları) · https://antalya.tarimorman.gov.tr/Belgeler/Antalya%20%C4%B0l%20Tar%C4%B1m%20ve%20Orman%20M%C3%BCd%C3%BCrl%C3%BC%C4%9F%C3%BC_2025K.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf

Satışta aranacak belgeler

Süs Bitkileri ve Çoğaltım Materyallerinin Üretimi ve Pazarlamasına Dair Yönetmelik (Resmî Gazete 30 Nisan 2015, sayı 29342) madde 6’ya göre üretici, Tohumculuk Sektöründe Yetkilendirme ve Denetleme Yönetmeliği’ne göre verilen Süs Bitkisi Üretici Belgesi’ne sahip olmalı, bitki pasaportu sistemi için kaydını yaptırmalı, her yeni üretim döneminde beyanname vermeli ve kayıtlarını beş yıl saklamalıdır.

Madde 7’ye göre etiket turuncu renktedir, ülke kodu, düzenleyen kuruluşun adı, üretim yılı, tür adı, varsa çeşit adı, üretici adı ve adresi, miktar ve parti numarasını taşır; etiketler tekrar kullanılmaz. Ek listedeki türler için düzenlenen bitki pasaportu etiket yerine geçer. Begonvilin bu listede olup olmadığını okuyamadık; il tarım ve orman müdürlüğüne sorun. İletişim tarımart portalı içinden yürür.

Kaynak: T.C. Resmî Gazete · 30 Nisan 2015 tarihli ve 29342 sayılı sayı · Süs Bitkileri ve Çoğaltım Materyallerinin Üretimi ve Pazarlamasına Dair Yönetmelik (madde 4-7 okundu) · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2015/04/20150430-7.htm · T.C. Resmî Gazete · 15 Mayıs 2009 tarihli ve 27229 sayılı sayı · Tohumculuk Sektöründe Yetkilendirme ve Denetleme Yönetmeliği (fidan, fide ve süs bitkisi üretici belgesi) · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2009/05/20090515-14.htm · değişiklik RG 2 Nisan 2020 sayı 31087: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2020/04/20200402-16.htm · T.C. Resmî Gazete · 12 Ocak 2011 tarihli ve 27813 sayılı sayı · Bitki Pasaportu Sistemi ve Operatörlerin Kayıt Altına Alınması Hakkında Yönetmelik · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/01/20110112-2.htm · değişiklik RG 15 Nisan 2021 sayı 31455: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/04/20210415-4.htm

Sık sorulan sorular

Begonvil fidanı nereden alınır?

Süs Bitkisi Üretici Belgesi olan, bitki pasaportu sistemine kayıtlı ve etiketle satış yapan üreticiden alın. Etiketin üretici adı, tür adı, miktar ve parti numarasını taşımasına bakın. Belgeyi il tarım ve orman müdürlüğünden doğrulayabilirsiniz.

Kaynak: T.C. Resmî Gazete · 30 Nisan 2015 tarihli ve 29342 sayılı sayı · Süs Bitkileri ve Çoğaltım Materyallerinin Üretimi ve Pazarlamasına Dair Yönetmelik (madde 4-7 okundu) · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2015/04/20150430-7.htm

Begonvil ne zaman budanır?

Begonvile özel bir tarih okuduğumuz kaynaklarda yok. Millî Eğitim Bakanlığı’nın süs çalıları modülünün genel kuralı: eski dallarda çiçek açan bitkiler kış sonunda budanırsa çiçek tomurcukları da gider, bu yüzden çiçeklenmeden hemen sonra budanır. Sarılıcılar için hacmi korumak üzere uç budaması yılda birkaç kez yapılır.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Süs Çalıları, öğrenme modülü (Ankara, 2016; budama bölümü) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/S%C3%BCs%20%C3%87al%C4%B1lar%C4%B1.pdf

Begonvil neden çiçek açmaz?

Okuduğumuz kaynaklar iki neden gösterir: yetersiz ışık (çiçekli sarılıcılar yüksek ışık ister) ve tomurcuklanma döneminde fazla sulama (çiçeklerin açmadan dökülmesine yol açar). Başka bir nedeni kaynaklarda okumadık.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf

Begonvil soğuğa dayanır mı?

Donlara duyarlıdır. Meteoroloji Genel Müdürlüğü tablosunda Bougainvillea spectabilis 10a bölgesindedir; aynı sayfaya göre Türkiye’de ölçülen en sıcak kuşak 10b’dir. Derece cinsinden eşik kaynaklarda yoktur. Soğuk yörelerde saksıda tutulup kışın içeri alınır.

Kaynak: Meteoroloji Genel Müdürlüğü · Bitki Soğuğa ve Sıcağa Dayanıklılık, örnek bitki adları tablosu (Bougainvillea spectabilis: bölge 10a) · https://www.mgm.gov.tr/tarim/bitki-soguga-ve-sicaga-dayaniklilik.aspx?g=b

Begonvil saksıda yetişir mi?

Evet. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi makalesi begonvilin serin iklimlerde yazın kapta yetiştirildiğini ve kışın içeri alınabildiğini yazar; Ankara Üniversitesi ders notu begonvili fıçı bitkileri arasında sayar. Saksı hacmi için kaynaklarda ölçü yok.

Kaynak: Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534

Begonvil kaç metre olur?

Metre cinsinden boyu okuduğumuz kaynaklarda bulamadık. Alata Enstitüsü begonvili boyu 2 metreyi geçmeyen çalı örnekleri arasında sayar, Millî Eğitim Bakanlığı modülü ise dikenleriyle tırmanan sarılıcı olarak anlatır. Boy türe ve budamaya göre değişir; ilanda tür adını isteyin.

Kaynak: Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf

Begonvil dikenli mi?

Evet. Millî Eğitim Bakanlığı modülü sert ve eğri dikenlerinden söz eder. Tekirdağ makalesine göre B. glabra’da diken kısa ve kıvrık, B. spectabilis’te büyük ve eğri, B. x buttiana’da kısa ve düzdür.

Kaynak: Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534

Begonvil çelikle nasıl çoğaltılır?

Akdeniz Üniversitesi’nin 1989 çalışmasında cam serada şubatta alınan sert odun çeliklerinde üç türde de yüzde 100 köklenme olmuştur. Tekirdağ makalesinde 2 yaşlı dallardan 20 cm boyunda, 10-12 gözlü çelikler hazırlanmış ve yüzde 100 torf ortamında köklenme en yüksek çıkmıştır.

Kaynak: Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2(2), s. 23–31, 1989 · Akdeniz Bölgesi’nde yetişen üç gelinduvağı türünde sert odun çeliği ile çoğaltma, aylara göre köklenme (özet) · https://dergipark.org.tr/tr/pub/akdenizfderg/issue/36741/418686

Begonvil hangi mevsimde dikilir?

Millî Eğitim Bakanlığı modülüne göre kaplı sarılıcı fidanlar her mevsim dikilebilir, en uygun dönem kış sonu ile erken ilkbahardır. Begonvil donlara duyarlı olduğundan don riski olan yerde don tehlikesi geçince dikmek akıllıcadır; bu bizim çıkarımımızdır.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf

Begonvil duvara nasıl tutturulur?

Modüle göre destek dikimle birlikte kurulur; duvarda metal, ahşap ya da plastik destek duvardan 5-10 cm açıklıkla monte edilir. Sürgünler rafya gibi yumuşak bağlarla yelpaze biçiminde bağlanır. Tırmanıcılar dikimden yaklaşık 2 yıl sonra bile bağlama ister.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf

Begonvil açıkta hangi bölgelerde yetişir?

Millî Eğitim Bakanlığı modülü gelin duvağının Akdeniz Bölgesi’nde yaygın yetiştirildiğini yazar; Ankara Üniversitesi ders notu güneşli ılıman yerleri sevdiğini söyler. İl bazında liste okuduğumuz kaynaklarda yok; yerel il müdürlüğüne danışın.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf

Begonvil zehirli mi?

Okuduğumuz kaynaklarda begonvil için zehirlilik uyarısı bulunmadı; bu, kesin bir güvenlik beyanı değildir. Dikenleri nedeniyle çocukların oynadığı alanlarda dikim yerini dikkatle seçin.

Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf

Son doğrulama: 8 Kasım 2026. Genel kaynaklar: Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 22(1), s. 18–34, 2025 · Bougainvillea spp. çeliklerinde köklendirme ortamı ve köklendirme hormonu düzeyinin köklenme ve sürgün gelişimine etkisi (İngilizce makale; giriş, bitki tanıtımı ve çelik alma bölümleri) · https://doi.org/10.33462/jotaf.1341534 · Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2(2), s. 23–31, 1989 · Akdeniz Bölgesi’nde yetişen üç gelinduvağı türünde sert odun çeliği ile çoğaltma, aylara göre köklenme (özet) · https://dergipark.org.tr/tr/pub/akdenizfderg/issue/36741/418686 · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Sarılıcı ve Tırmanıcı Bitkiler, öğrenme modülü (Ankara, 2016; tanıtım, üretim, sulama, budama, dikim ve destekleme bölümleri) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/Sar%C4%B1l%C4%B1c%C4%B1%20ve%20T%C4%B1rman%C4%B1c%C4%B1%20Bitkiler.pdf · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Bahçecilik: Dış Mekân Bitkileri, öğrenme modülü (Ankara, 2007; peyzajda sarılıcı bitki kullanımı bölümü) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller_pdf/D%C4%B1%C5%9F%20Mek%C3%A2n%20Bitkileri.pdf · Millî Eğitim Bakanlığı · MEGEP Tarım alanı: Süs Çalıları, öğrenme modülü (Ankara, 2016; budama bölümü) · https://megep.meb.gov.tr/mte_program_modul/moduller/S%C3%BCs%20%C3%87al%C4%B1lar%C4%B1.pdf · Meteoroloji Genel Müdürlüğü · Bitki Soğuğa ve Sıcağa Dayanıklılık, örnek bitki adları tablosu (Bougainvillea spectabilis: bölge 10a) · https://www.mgm.gov.tr/tarim/bitki-soguga-ve-sicaga-dayaniklilik.aspx?g=b · Meteoroloji Genel Müdürlüğü · Bitki Soğuğa ve Sıcağa Dayanıklılık, açıklama bölümü (bölge ölçeği; Ağrı 4a, Kaş 10b) · https://www.mgm.gov.tr/tarim/bitki-soguga-ve-sicaga-dayaniklilik.aspx?g=a · Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi · Süs Bitkileri Yetiştiriciliği, açık ders notu (çim ve yer örtücü bitkiler; çelikle çoğaltma bölümleri) · https://acikders.ankara.edu.tr/pluginfile.php/131279/mod_resource/content/0/s%C3%BCs%20bitkileri.pdf · Tarım ve Orman Bakanlığı · Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü (Mersin) · Dış Mekân Süs Bitkileri, çiftçi broşürü, 2022 · https://arastirma.tarimorman.gov.tr/alata/Belgeler/brosurler/brosur2022/D%C4%B1%C5%9FMekanS%C3%BCsBitkileri-HalilYA%C5%9EAR.pdf · Antalya Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü · İl tarım sunumu 2025 (Türkiye’nin 2024 süs bitkisi ihracatı ve Antalya süs bitkisi üretimi sayfaları) · https://antalya.tarimorman.gov.tr/Belgeler/Antalya%20%C4%B0l%20Tar%C4%B1m%20ve%20Orman%20M%C3%BCd%C3%BCrl%C3%BC%C4%9F%C3%BC_2025K.pdf · T.C. Resmî Gazete · 30 Nisan 2015 tarihli ve 29342 sayılı sayı · Süs Bitkileri ve Çoğaltım Materyallerinin Üretimi ve Pazarlamasına Dair Yönetmelik (madde 4-7 okundu) · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2015/04/20150430-7.htm · T.C. Resmî Gazete · 15 Mayıs 2009 tarihli ve 27229 sayılı sayı · Tohumculuk Sektöründe Yetkilendirme ve Denetleme Yönetmeliği (fidan, fide ve süs bitkisi üretici belgesi) · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2009/05/20090515-14.htm · değişiklik RG 2 Nisan 2020 sayı 31087: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2020/04/20200402-16.htm · T.C. Resmî Gazete · 12 Ocak 2011 tarihli ve 27813 sayılı sayı · Bitki Pasaportu Sistemi ve Operatörlerin Kayıt Altına Alınması Hakkında Yönetmelik · https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/01/20110112-2.htm · değişiklik RG 15 Nisan 2021 sayı 31455: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/04/20210415-4.htm. Mevzuat değişebilir; güncel metin mevzuat.gov.tr ve ilgili bakanlıktan kontrol edilir.

Begonvil Fidanı adet satış fiyatı nedir?

Begonvil Fidanı için kaynaklı güncel fiyat kaydı yok. Fiyatı satıcı belirler; tarımart fiyat üretmez. Güncel satıcı fiyatları Fide, Fidan ve Peyzaj Pazarı sayfasındaki ilanlarda.

Begonvil Fidanı ticari takdim şekli nedir?

Begonvil Fidanı ticarette şu biçimlerde sunulur: Saksılı ya da tüplü fidan, adet (boy cm ve saksı litresiyle, destek çubuğuna bağlı); Kaplı (topraklı kök paketli) fidan, adet; Büyük boy saksılı, destek kafesli bitki, adet.

Fide, Fidan ve Peyzaj Pazarı: satıcı ilanları ve güncel fiyatlar →

Fide, Fidan ve Peyzaj Pazarı: ilanlar ve tezgahlar

Fide, Fidan ve Peyzaj Pazarı →