Dereköy şimdi
Köy üyeleri henüz fotoğraf paylaşmadı
Kaynak Norveç Meteoroloji Enstitüsü (MET Norway), Locationforecast 2.0, Data from MET Norway (CC BY 4.0), değiştirilerek kullanılmıştır. Hava bilgisi sayısal tahmin modellerinden gelir; resmî meteorolojik uyarı değildir. Resmî uyarılar için mgm.gov.tr adresine bakınız.
Kuraklığa dayanıklı yem bitkileri üretimi, sertifikalı tohumculuk ve açık mera güneş enerjisi (GES) yatırımları.
Taslak bilgi. Aşağıdaki bölümler açık kaynaklardan yapay zekâ ile derlendi; köy temsilcisi ya da muhtar henüz doğrulamadı. Rakamlar ve adlar yanlış olabilir.
Yönetici özeti
- Ankara'nın Haymana ilçesine bağlı Dereköy, tipik bir Orta Anadolu bozkır yerleşimidir.
- Bölgenin temel geçim kaynağı kuru tarım (buğday, arpa) ve mera tipi küçükbaş hayvancılıktır.
- Yerleşim, 2012 yılında yürürlüğe giren 6360 sayılı Büyükşehir Kanunu ile köy tüzel kişiliğinden mahalleye dönüştürülmüştür.
- İklimi kışları sert ve kar yağışlı, yazları kurak ve sıcak geçen tipik karasal iklimdir.
- Göç hareketleri nedeniyle mahallenin daimi nüfusu azalmış, yaşlı nüfus oranı artmıştır.
Tarih şeridi
- Osmanlı DönemiHaymana bölgesindeki aşiret ve konar-göçer unsurların yerleşik hayata geçirilmesiyle iskân edilen köylerden biridir.Kaynak: T.C. İçişleri Bakanlığı İdare Kayıtları / Haymana Yerel Tarihi
- Milli Mücadele (1921)Sakarya Meydan Muharebesi sırasında Haymana cephe hattının ve lojistik menzil sahasının bir parçası olmuştur.Kaynak: Genelkurmay ATASE Arşivleri
- 20126360 sayılı Kanun kapsamında idari statüsü köyden mahalleye çevrilmiştir.Kaynak: Resmî Gazete
Halk kültürü
Türkü/Ezgi: Haymana yöresi bozlakları, seymen havaları ve ağıtları.
Yemek: Bazlama, gözleme, tandır ekmeği, etli bulgur pilavı ve kışlık kavurma.
Örf/Adet: Köy odası sohbetleri, düğünlerde bayrak kaldırma ve imece usulü hasat/harman dayanışması.
Geçim + gelecek
Ana ürünler: Ekmeklik Buğday, Yemlik Arpa, Nohut, Aspir
Hayvancılık: Geniş meralarda yaylıma dayalı Akkaraman koyun yetiştiriciliği ve sınırlı sayıda sığır besiciliği.
Gelecek fırsatları: Kuraklığa dayanıklı yem bitkileri üretimi, sertifikalı tohumculuk ve açık mera güneş enerjisi (GES) yatırımları.
Bu köy hakkında
Dereköy nereye bağlıdır?
Ankara ilinin Haymana ilçesine bağlı idari bir mahalledir.
Dereköy'ün iklim koşulları nasıldır?
Kışları soğuk ve kar yağışlı, yazları sıcak ve kurak geçen sert karasal İç Anadolu iklimi hâkimdir.
Dereköy'de en çok hangi tarım ürünleri yetiştirilir?
Yağışa dayalı kuru tarım yapılmakta olup başlıca ürünler buğday ve arpadır; münavebe ürünü olarak nohut ekimi de yaygındır.
Mahallede hayvancılık faaliyeti nasıldır?
Bozkır meralarına uygun olan Akkaraman koyun yetiştiriciliği yaygındır, az miktarda büyükbaş besicilik de yapılır.
Köyün ismi nereden gelmektedir?
Yerleşimin bir dere boyunda veya vadi yatağında kurulmuş olmasından kaynaklanmaktadır.
Dereköy ne zaman mahalle statüsüne geçmiştir?
2012 yılında kabul edilen 6360 sayılı kanun ile köy tüzel kişiliği sona ermiş, Haymana'ya bağlı bir mahalleye dönüşmüştür.
Yerleşimde su kaynakları yeterli midir?
Yüzey suları mevsime bağlı olarak kurak dönemde azalmakta, tarımsal sulama kısıtlı olduğundan ağırlıklı olarak kuru tarım yapılmaktadır.
Dereköy'de genç nüfus oranı nasıldır?
Haymana'nın genelinde olduğu gibi tarımda makineleşme ve kente göç nedeniyle genç nüfus oranı düşüktür; nüfus daha çok yaşlılardan oluşmaktadır.
Dereköy'ün Sakarya Meydan Muharebesi'ndeki konumu nedir?
Doğrudan muharebe hattı üzerinde yer almasa da Haymana savunma ve lojistik gerisi sahasında kalmış köylerdendir.
Köyde geleneksel mimari nasıldır?
Geleneksel konutlar taş temelli kerpiç yapılardan oluşur; son yıllarda ise bunların yerini tuğla ve betonarme yapılar almaktadır.
Dereköy, Ankara il merkezinin güneyinde yer alan Haymana ilçesine bağlı, sakin bir bozkır yerleşimidir. Bölge topoğrafyası dalgalı düzlükler ve vadilerden oluşur; mahalle adını da bu morfolojik yapı içerisindeki dere tabanına yerleşmiş olmasından almıştır. Rakımı 1000 metrenin üzerinde seyreden yerleşimde tipik İç Anadolu karasal iklimi etkisini gösterir. Köyün ekonomik yapısı bütünüyle toprağa ve meraya dayalıdır. Yağış miktarının düşüklüğü ve sulama imkânlarının kısıtlılığı sebebiyle nadaslı kuru tarım uygulanır. En çok buğday ve arpa yetiştirilmekte, münavebe için baklagil olarak nohut tercih edilmektedir. Meraların genişliği koyunculuk için uygun zemin hazırlamış, Akkaraman ırkı küçükbaş yetiştiriciliği halkın vazgeçilmez geçim kaynaklarından biri olmuştur. Sosyal ve kültürel yapıda geleneksel İç Anadolu köy yaşantısı hâkimdir. İmece kültürü, köy odası buluşmaları ve dini bayram dayanışması korunmaktadır. Bununla birlikte, tarımsal gelirin dalgalı seyri ve kentsel çekim unsurları nedeniyle Dereköy'den Ankara il merkezine ve diğer şehirlere ciddi bir göç yaşanmıştır. Sonuç olarak Dereköy; geniş tarım arazileri, mera varlığı ve köklü kırsal hafızasıyla Haymana'nın karakteristik bir parçasıdır. Bölgede kuraklığa uygun tarım tekniklerinin yaygınlaştırılması ve mera ıslahı, kırsal ekonominin sürdürülebilirliği açısından temel öneme sahiptir.