Tahmini işçi
60.000
3 il toplamı
Adil İş · Sezon Pazarı
fındık hasadı — adil emek, görünür kayıt
Doğu Karadeniz · Ağustos — Eylül · ~60.000 işçi
Yevmiye
650–850 ₺
Bölge ortalaması
Sezon
45 gün
Ağu–Eyl
Konaklama
İşveren sağlar
Bahçe yakın yatak
I
Sezon takvimi
İlanlar sezondan 4 hafta önce — temmuz başı açılırsa erken ekip yakalanır. Aşağıda hafta hafta yoğunluk işareti var.
Tem W3
Hazırlık
İlan açma penceresi
Tem W4
Hazırlık
Ağu W1
Yoğun
Erken bahçe başlar
Ağu W2
Zirve
Zirve — Ordu sahil
Ağu W3
Zirve
Zirve — Giresun
Ağu W4
Zirve
Trabzon başlar
Eyl W1
Yoğun
Eyl W2
Yoğun
Eyl W3
Hazırlık
Geç bahçe, çuvallama
Eyl W4
Hazırlık
Kapanış paketi
HazırlıkYoğunZirve
İlan açma önerisiSezondan 4 hafta önce — Temmuz başı
Yıl boyu yoğunluk ısı haritası
12 ay × 4 hafta = 48 hücre. Hücre rengi koyulaştıkça saha yoğunluğu artar. Bu görsel ilan açma penceresini erken yakalamak için planlamadır; gerçek başlangıç hava ve ürün olgunluğuna bağlıdır.
OcaŞubMarNisMayHazTemAğuEylEkiKasAra
H1
H2
H3
H4
DüşükOrtaYoğunZirve
II
Bölgesel detay
Doğu Karadeniz hattı — Ordu, Giresun, Trabzon.
Ordu
Nüfus763.000
Tarım alanı~120 bin ha bahçe
Türkiye fındık üretiminin %25-30 payı, ilçe ilçe küçük bahçe
Giresun
Nüfus450.000
Tarım alanı~95 bin ha bahçe
Tombul fındık kalitesi yüksek, kalite primi ödenir
Trabzon
Nüfus811.000
Tarım alanı~60 bin ha bahçe
Sahil-iç kesim ikili sezon, geç hasat
Ürün özellikleri
- Eğimli arazi (%30 üstü eğim olağan)
- Yere serme + toplama (tırpan değil el)
- Çuvallama 50–60 kg standart
- Patos sökümü mekanik yardımcı
- Kalite ayırma: iç-dış sınıf farkı yevmiyeye yansır
Tipik tehlikeler
- Eğimde düşme — ayak burkulması, kırık
- Arı/yaban arısı sokması — alerji riski
- Sıcak çarpması Ağustos günortası
- Çuval taşıma — bel fıtığı riski
- Yılan teması (özellikle taş arası bahçe)
III
Bölgesel harita
Sezonun yoğunlaştığı iller harita üstünde gold daire ile işaretli. Daire boyutu tahmini işçi sayısına orantılı; yoğun bölge altın halka ile çerçeveli.
- Ordu~28.000 işçi
- Giresun~20.000 işçi
- Trabzon~12.000 işçi
Bu harita yaklaşık konum gösterir, resmi belge değildir. İl koordinatları ortalama merkez varsayımıdır; saha bazlı görsel yorum için kullanılır.
IV
Ücret ve hak ediş
Manifesto Madde 2 — her satır şeffaf, kişi başı kayıt, yan kalem gizlenemez.
Örnek hesap
Çalışılan gün20×Yevmiye750 ₺=Toplam15.000 ₺
Hak ediş formülü: gün × yevmiye + kalite primi − varsa avans
V
Konaklama ve ulaşım
Karadeniz fındık bölgesi geleneği işverenin işçi konaklamasını sağlamasıdır. Bahçeye yakın evler, müştemilatlar ya da geçici barakalar kullanılır. tarımart kayıt zinciri konaklama adresi + kişi sayısı + tuvalet/mutfak/su durumu kayıtlı tutar; KonukQR ile fotoğraflı doğrulama opsiyonel.
KonukQR
Konaklama kayıt zinciri
İşveren konaklama beyanını fotoğrafla kayda alır; işçi mobilde kendi onayını ekler.
→Köy Sepeti
Saha yemek köprüsü
Sahaya günlük taze yemek isteyen ekip için yakın köy sepeti üreticisi eşleşmesi.
→tarımart işveren yükümlülükleri
- Bahçeye ulaşım servisi (sabah-akşam)
- Konaklama (yatak, mutfak, lavabo, sıcak su)
- Üç öğün yemek veya yemek ücreti ayrı satır
- KKD: eldiven, çıkma ayakkabı, şapka
- İlk yardım çantası, telefon erişimi
- SGK 4-A geçici tarım tescili
- İş kazası 3 iş günü içinde SGK bildirimi
VI
Yabancı işçi dağılımı
4857 m.5 — yerli ve yabancı işçi arasında ücret ayrımı yapmak yasaktır. tarımart kayıt sisteminde yerli-yabancı yevmiye farkı %5 üstü tespit edilirse uyarı tetiklenir.
- Yerli mevsimlik%30
- Suriyeli%45
- Gürcistan%20
- Diğer%5
VII
Hava durumu ve sezon uyumu
14 günlük tahmini yön — ürün ve sahaya etkisi yorumlanır. Tahminler kayıt amaçlıdır, MGM gerçek tahminin yerine geçmez.
15 Ağu
32°
Dikkat
Sıcak çarpması riski
16 Ağu
31°
Dikkat
17 Ağu
28°
Uygun
18 Ağu
24°
Risk
Bahçede serme zor
19 Ağu
22°
Risk
20 Ağu
26°
Uygun
21 Ağu
29°
Uygun
22 Ağu
30°
Uygun
23 Ağu
31°
Dikkat
24 Ağu
27°
Uygun
25 Ağu
23°
Risk
Eğimde kaymaya dikkat
26 Ağu
21°
Risk
27 Ağu
25°
Uygun
28 Ağu
28°
Uygun
VIII
Saha güvenlik kartları
Bu sezona özel riskler ve önleyici tedbir kartları. Her risk frekansla işaretli; ilgili Manifesto maddesi M-numarasıyla bağlanır.
Eğimde düşme
YüksekÖnleyici tedbir
Çıkma ayakkabı + ip destek, eğim 30° üstü çift kişilik çalışma
Manifesto M5 bağı →Telefon çekmeyen nokta
YüksekÖnleyici tedbir
En az 1 çeken nokta bahçe başında işaretli, jandarma + sağlık ocağı uzaklığı kayıtlı
Manifesto M5 bağı →Arı/yaban arısı sokması
OrtaÖnleyici tedbir
İlk yardım çantasında adrenalin + antihistaminik, alerji beyanı işveren elinde
Manifesto M5 bağı →Çuval taşıma — bel fıtığı
OrtaÖnleyici tedbir
Çuval ağırlığı 50 kg üstü iki kişi taşır, römork bahçe yakın çekilir
Sıcak çarpması (günorta)
OrtaÖnleyici tedbir
Saat 12-15 arası mola, su tankı + gölgelik, baş örtüsü
Manifesto M5 bağı →Yılan teması (taş arası bahçe)
DüşükÖnleyici tedbir
Çıkma çizme + uzun kollu, taş kaldırırken sopa kullan
IX
Manifesto sezona özel
5 madde bu sezona indirgenmiş hâliyle.
M1
Çocuk işçi yasak
Fındık bahçeleri aile katılımı yüksek; 15 yaş altı kayıt durur, aile yanı 15-17 yaş hafif iş istisnası ebeveyn onayı ister.
M2
Ücret şeffaf
Yevmiye + kalite primi + çuval ücreti ayrı satır kayıt; "toplam paket" gizli kalem yasak.
M3
Kara liste yok
Gürcistan vize muafiyetli 30 gün sınırı; izin aşımı işçi suçu değil, işveren bildirim sorumluluğu.
M4
Kadın koruma
Eğimli bahçe + müştemilat konaklama — kadın işçi için ayrı oda/tuvalet beyanı zorunlu.
M5
Acil çıkış
Eğimde düşme, arı sokması, sıcak çarpması — sahada en az 1 telefonu çekilen nokta + ilçe sağlık ocağı uzaklığı kayıtlı.
X
Sık sorulanlar
Bu sezona dair en çok sorulan başlıklar.
Fındık hasadı için hangi belgeler gerekli?
Yerli işçi için TC kimlik yeter; yabancı uyruklu için pasaport veya GKK 99 belgesi, çalışma izni muafiyeti varsa valilik bildirim. SGK 4-A tescili işveren yapar.
Yerli-yabancı ücret eşitliği nasıl kontrol edilir?
4857 m.5 gereği eşit muamele zorunludur. tarımart yevmiye satırlarını uyruk bağımsız okur; %5 üstü fark uyarı tetikler.
Konaklama yoksa ne yapılır?
Fındık bölgesinde işveren konaklaması yaygındır; sağlanmıyorsa ilanda açıkça beyan edilir, KonukQR yakın pansiyon önerisi gelir.
Eğimli arazide kaza olursa?
İş kazası 3 iş günü içinde SGK bildirimi zorunludur. Acil Çıkış düğmesi her ekrandadır; en yakın sağlık ocağı koordinatı önceden kayıtlıdır.
Çocuk işçi tespit edilirse ne olur?
Manifesto Madde 1 gereği kayıt durur, kara liste yok. Aile bilgilendirilir, ALO 170 ve İş Müfettişliği bildirim önerisi gösterilir.
Kilo başına ücret yevmiyeden farklı mı?
Kalitesine göre 14-22 ₺/kg ödenir; günde 40-50 kg toplayan işçi yevmiyenin üstüne çıkabilir, az toplayan altında kalır. Önceden seçilir, saha başında değişiklik yasak.